Jambers. Geograaf van de goot, portrettist van morsige types, kenner van de uit de hand gelopen Obsessie en het gefnuikte Verlangen. Maar bovenal een journalist pur sang, met een voorliefde voor de Waarheid. Als geen ander verstaat Jambers de kunst die Waarheid—en niets dan de Waarheid—in uw huiskamer te doen belanden. Als Nipkow de televisie niet in 1885 had gepatenteerd, dan had een ander het medium alsnog uitgevonden, omwille van Jambers.

Bijzonder geliefd in de Lage Landen zijn Jambers' schrijnende studies van het rupsje in het algemeen, en diens figureren in de de Swift/Neuteboom Tweewielers dinsdagavondcompetitie in het bijzonder. En terecht; de confrontaties tussen Jambers en het rupsje leveren voorwaar fraaie televisie op. Een sprankeltje Hoop, een snufje Lijden, gelardeerd met trefzekere observaties en pittige hoor en wederhoor. Jambers heeft iets met rupsje, kán iets met rupsje. Hij doet hem er, oneerbiedig gezegd, graag bij.

Zo ook vanavond, nu de laatste 'reguliere' Tuesday Terror van 2010 wordt verreden. Rupsjes seizoen was niet bepaald himmelhoch jaughzend; zijn klassement is inmiddels naar de vaantjes; een DFⁱ is het Hoogst Haalbare—zou je denken. Jambers kent zijn Pappenheimer en weet dat 'ie op zijn schilderachtigst is als 'ie afziet en, zo constateert de rups-analiticus-bij-uitstek, op zijn onberekenbaarst als er geen druk op hem staat.

De voice-over. Jambers heeft er al duizenden ingesproken, maar wat voor Hem routine is, doet de harten van kwaliteitstelevisieminnend Nederland en Vlaanderen (Jambers is niet alleen onnavolgbaar; Hij is ook niet te vertalen) sneller slaan. Ook de uwe. Haalt u rustig adem en laat op u inwerken hoe Jambers vakkundig Zijn piketpaaltjes erin hamert, in zoetgevooisd, maar altijd Algemeen Beschaafd, Jambersiaans:

Overdag is hij... [etcetera] Maar hier, in de schemer van de avond, in het Leidse park 'De Bultⁱ', op deze voormalige vuilnisbelt, omringd door wielrenners van allerhande allooi, voelt Bruco zich écht thuis. Dit is zijn speeltuin; hier mag hij zijn wie hij is... mag hij dromen over wie hij wil worden.

Een wielrenner is hij nog lang niet, onze Bruco. Hij doet wat hij niet laten kan en laat na wat hij zou moeten doen, zou hij het verder willen schoppen in deze onverbiddelijke stiel. Dat hij zich desondanks weer vrijwillig—of heeft Bruco geen keuze?—neervlijt op de pijnbank, zich laaft aan de rekker... dat fascineert me.

En dat boeit u óók. Een beetje voyeurisme is u niet vreemd, geef het maar toe. Geen zorg, geen harde gevoelens: Jambers levert. Een Waargebeurd Verhaal, nog wel:

Bruco is vanavond niet zijn gebruikelijke zelf. Met brille rijdt de laatbloeier, weinigpieker en aanklamper zijn rondjes over dit selectieve parkoers. Dit is zijn antwoord op de talloze pandoeringen van jongstleden; hier laat Bruco eventjes zien hoe het wél moet. En ik gun hem de Glorie. Temeer daar ik aan de zelfkant maar al te vaak getuige was van de geknakte Droom, de Gifbeker ad fundum.

Wielen die hij voorheen niet kon houden, démarrages die hem op training nog de de benen afzaagden, koersstress waaronder 'ie al een jaar gebukt gaat—niets van dat al. Deze Bruco bevalt me; deze Bruco is een revelatie.

Hoor hoe 'ie zich in volzinnen, zonder ademnood, verstaat met de kameraden-voor-één-avond. Kijk hoe 'ie het verkeer regelt, hoe 'ie galant—want zo is Bruco wel, als 'ie leeft in luxe—een beginnend coureur een handje toesteekt. Gaten? Die plamuurt 'ie met enkele ferme lenderukken dicht, als het hem belieft. De fameuze frietsnijder blijft onaangeroerd; dat de 12 en 13—normaliter toch Bruco's soelaas in Barre Tijden—het niet doen, deert hem niet. Want... en dat hebben wij wel eens anders gezien... Bruco heerst.

Ontwaren wij daar, vanonder Bruco's grimassen, een zelfzekere glimlach? Gaat hij straks gans het péloton eropleggen, in de Moeder Aller Sprinten? Gaat Bruco u en—eerlijk is eerlijk—mij verrassen met een geslaagde Alleingang tot op de finish? Hoe dan ook, vanavond toont Bruco met verve aan wat u en ik nog maar amper kunnen bevatten: de Koers is het Leven zelf. En het Leven neemt soms een vreemde wending. En soms, heel soms, is het Leven op de hand van diegenen die eronder lijken te zwichten.

Jambers' Dichtung zij boven elke twijfel verheven. Ook dit Waargebeurde Verhaal berust op de Feiten—en niets dan de Feiten. Laat dat maar aan De Vakman over.

Tenzij u vraagt: 'Waar gebeurde dit verhaal?'

Dan luidt rupsjes besmuikte , eveneens waarheidsgetrouwe, antwoord (maar u hoeft niet verder te lezen; dit moet zich uzelf niet aandoen): aan de staart van het B-péloton—nadat rupsje binnen één ronde van plaats twee naar plaats negentien was doorgezakt en niet lang daarna geheel en al de rol had gelost en een veiliger heenkomen, out of competition en buiten mededinging, had gezocht in de 'funklasse'.

A-gewijs, want niet afgestapt (om de dooie dood niet), was e.e.a. desalniettemin goed voor een veertiende stek (4 puntjes). Vanavond plooiden immers wel meer B/C-amateurs onder de Schoondergang-pletwals. Ook dát is de waarheid...

Uitzending gemist?

• Jambers maakt kennis met Bruco
• Jambers traint met Bruco
• Jambers ontleedt Bruco
• Jambers overwintert met Bruco
• Jambers knapt af op Bruco